Site ve apartman yöneticileri
Site ve Apartman Aidatı Nasıl Hesaplanır?
· 6 dk okuma
Aidat, bir sitedeki veya apartmandaki ortak giderlerin daire sahipleri arasında paylaşılmasıdır. Doğru hesaplanmadığında hem yönetici hem komşular arasında tartışma çıkar. Bu yazıda aidatın neye göre belirlendiğini, üç yaygın paylaşım yöntemini ve adım adım nasıl hesaplayacağınızı anlatıyoruz.
Aidat nedir, hukuki dayanağı ne?
634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu'na göre kat malikleri, binanın ortak giderlerine ve sigorta primlerine arsa payları oranında katılır. Yönetim planında farklı bir paylaşım yöntemi yazıyorsa o geçerlidir; bu yüzden ilk bakacağınız yer yönetim planıdır.
Aidat, bu ortak giderlerin ve yedek akçenin aylık olarak daire başına düşen kısmıdır. Daire boş olsa ya da kiracı oturuyor olsa da malik, ortak giderlere katılmakla yükümlüdür.
Aidata giren başlıca gider kalemleri
Bütçeyi çıkarırken önce yıl boyunca olacak bütün ortak giderleri listeleyin:
- Kapıcı, güvenlik ve temizlik personeli maaşı ile sigorta primleri
- Ortak alan elektrik, su ve doğal gaz / merkezi ısıtma giderleri
- Asansör bakımı ve yıllık periyodik kontrol ücreti
- Bahçe, havuz, otopark gibi ortak alanların bakımı
- Bina ve ortak alan sigortası, yangın söndürme ekipmanı bakımı
- Yönetici ve muhasebe giderleri, kırtasiye ve ortak yazılım ücretleri
- Yedek akçe: beklenmedik onarımlar için ayrılan pay
Üç paylaşım yöntemi
Eşit pay: Toplam gider daire sayısına bölünür. Aynı büyüklükteki dairelerden oluşan apartmanlarda en basit yöntemdir.
Arsa payı: Kanunun öngördüğü varsayılan yöntemdir. Tapudaki arsa payı büyük olan daire daha fazla öder.
Metrekare: Brüt veya net alana göre pay hesaplanır. Dükkân, ofis ve daire karışık olan sitelerde adil bulunur, ancak yönetim planında yer almalıdır.
Örnek: Aylık toplam gider 60.000 TL ve toplam arsa payı 10.000 olsun. Arsa payı 150 olan daire 60.000 × 150 / 10.000 = 900 TL, arsa payı 90 olan daire 540 TL öder. 40 daireli sitede eşit pay yönteminde herkes 1.500 TL öderdi.
Adım adım aidat hesabı
1) Geçen yılın gerçekleşen giderlerini çıkarın. 2) Gelecek yıl için zam ve yeni giderleri (personel maaşı artışı, bakım sözleşmeleri) ekleyin. 3) Yedek akçe payını ekleyin. 4) Toplamı 12'ye bölerek aylık gideri bulun. 5) Yönetim planındaki yönteme göre dairelere dağıtın. 6) Bütçeyi genel kurulda onaya sunun.
Enflasyonlu dönemlerde bütçeyi yılda bir kez değil, yıl ortasında bir kez daha gözden geçirmek, sonradan ek aidat toplama ihtiyacını azaltır.
Excel yerine bir program kullanmak
Her ay dairelerin aidatını elle hesaplamak, borçları takip etmek ve ekstre çıkarmak zaman alır. Bir site yönetim programında aidat planını bir kez kurarsınız; dairelerin aidatı her ay son ödeme gününden önce kendiliğinden oluşur, ödemeler ve gecikmeler daire bazında görünür.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye değildir. Kanun ve uygulama değişebilir; özel durumunuz için yönetim planınıza ve bir avukata danışın.